ماهرند ] . قصبهء آن دامغان شهرهايش : سمنان ، بسطام ، زغنه ، بيار ، مغون . گرگان : خوره‌ايست در دشت وكوه اگر سردسير نبودى خرما در آن بعمل مىآمد ! ترنج ، زيتون ، عنّاب وانجير دارد . نهرها پر آب باغها فراوان ، روستاى بزرگ وپر بركت ، دريايش نزديك ، شهر پاكيزه ، نامش پرآوازه ، خراجش سنگين . نام قصبه كه مركز سرزمين نيز هست شهرستان است . از شهرهايش : استرآباذ ، آبسكون ، الهم « 1 » ، آخر ، رباط . طبرستان : خوره‌ايست در دشت ساحلى كه كوههائى نيز دارد ، بارانش بسيار ، زندگانى در آن دشوار ، كثيف وپر پشه است . بيشتر نانشان از برنج است ، با ما هي وسير ومرغ‌هاى آبى بسيار ، كشت‌زار كتان وقنب دارد [ وبه ويژگيهايى نامبردار است ] . قصبهء آن آمل است از شهرهايش : سالوس ، ميله ، ما مطر « 2 » ترنجس « 3 » ، ساريه ، طميسه « 4 » ، هرمى بود ممطير ، ناميه « 5 » ، تميشه « 6 » .

--> ( 1 ) عين الهم ( استخرى 207 : 1 ) چشمهء الهم : پ 169 : 19 ) ياقوت 1 : 354 : 12 واهلم ( ياقوت 1 : 409 : 15 ) ابن اسفنديار : تاريخ طبرستان چ تهران 1320 خ . ص 74 و 253 آن را بصورت اهلم آورده است . ( 2 ) مامطير وممطير دو تلفظ از يك نام است ، ياقوت نيز آن را در دو جا با دو صورت آورده است . ( 3 ) ابن اسفنديار . در همانجا ، « تريجه » آورده است . در ابن فقيه پ : 147 « ترتجه » ديده مىشود . ( 4 ) استخرى ع 216 : 6 تميشه پ 175 : 3 وتلفظ از يك نام است ( ابن اسفنديار همانجا ) ياقوت آن را به صورت طميس ( 3 : 547 : 14 ) وبلاذرى « طميسه » و « نأمنه » آورده است ( فتوح . پ : 183 ) . ( 5 ) ياقوت 3 : 504 : 10 و 505 . ( 6 ) نميسه ( ياقوت 4 : 815 ) .